Dom z Wąwolnicy

Autor: Agnieszka Kirsz

Historia domu z Wąwolnicy przy ul. Dulęby 1 sięga połowy XIX wieku. Prawdopodobnie wtedy wybudowany został na zamówienie pisarza miejscowego nadleśnictwa o nazwisku Cukier. W latach 1922-1926 właścicielem domu był Jan Buda, od niego dom odkupili Michał i Stanisława Żydkowie. Michał Żydek był stolarzem, w związku z tym w latach 30. XX w. budynek obok funkcji mieszkalnej pełnił również funkcję usługową. Warsztat stolarski mieścił się w dużym pokoju od frontu budynku. Michał Żydek zmarł w latach 60. XX w., Stanisława Żydek zmarła w 2002 r., w wieku 100 lat. Budynek do dnia dzisiejszego stoi w Wąwolnicy, obecną jego właścicielką jest Elżbieta Kępczyńska, wnuczka Michała i Stanisławy Żydków.
W muzealnym miasteczku odtworzony budynek wkomponowany jest w pierzeję północną. We wnętrzach urządzono modelowe mieszkanie burmistrza małego miasteczka z okresu II Rzeczypospolitej. Jest to zamożny dom urzędnika samorządowego na Lubelszczyźnie w 1939 roku. Dom zamieszkały przez trzypokoleniową rodzinę polską, wyznania rzymskokatolickiego. Za wzór posłużyła rodzina Jana i Anieli Minorów, mieszkających z dwojgiem dzieci i matką Anieli, Heleną Wejers, w Tomaszowie Lubelskim. Najstarsze pokolenie reprezentuje matka pani domu, średnie pokolenie- burmistrz z żoną, najmłodsze - dwóch nastoletnich chłopców, synów burmistrza. Rodzina jest pochodzenia inteligenckiego, w przeszłości posiadała niewielki majątek ziemski. W latach 1935-1940 Jan Minor był burmistrzem Tomaszowa Lubelskiego.
W stosunku do oryginalnego budynku stojącego w Wąwolnicy, w budynku odtworzonym w Muzeum dokonano kilu zmian Zmieniono funkcję pomieszczeń, lokalizację urządzeń ogniowych oraz wewnętrzne podziały.
Mieszkanie składa się z przedpokoju, kuchni, jadalni, gabinetu, sypialni – na parterze oraz pokoju gościnnego i pokoju dziecięcego – na piętrze. Zabytki stanowiące wyposażenie domu pochodzą ze zbiorów Muzeum Wsi Lubelskiej lub zostały specjalnie zakupione z myślą o urządzeniu mieszkania burmistrza.